← Ana sayfa

🗂️ Danışan Verisi Operasyonu

Bir verinin gerekli olup olmadığı, verinin kendisinden çok hangi amaçla kullanıldığına bağlıdır.

Amaç

Program genel olarak nasıl kullanılmış? Dört modüllük psikoeğitim programında:

  1. başlangıç–bitiş puan değişimini,
  2. program tamamlama oranını değerlendireceğiz.

Her veri parçası için masada tartışın ve karar verin: ✅ Tut · 🟡 Kısmen tut / dönüştür · ❌ Çıkar. Tüm kayıtlar kurgusaldır.

Veri parçaları

Amaç değişiyor

Yeni araştırma sorusu: Programı tamamlamama oranı fakültelere göre değişiyor mu?

Az önce çıkardığımız hangi veri artık gerekli hâle geldi?

Fakülte / bölüm bilgisi. Yeni amaç için artık ✅ Tut.

Veri minimizasyonu = mümkün olan en az veriyi toplamak değildir. Amaç için gerekli olan en az veriyle çalışmaktır.

Bir kişi ya tamamen içeride ya tamamen dışarıda değildir

P22 · Başlangıç: 6 · Bitiş: — · Modül: 2

Puan değişimi analizinde?

❌ Kullanılamaz: bitiş ölçümü yok.

Modül tamamlama analizinde?

✅ Kullanılabilir: modül sayısı geçerli.

Bir alandaki eksiklik, kişinin tüm verisini çöpe atmak anlamına gelmez.

"Anonimleştirdim" tuzağı

P21 · 23 yaş · Psikoloji 4. sınıf · nadir hastalık bilgisi · küçük bir program

İsim yok. Artık anonim mi?

Hayır, yalnızca isim silindi diye anonim kabul edemeyiz. Farklı değişkenler bir araya geldiğinde kişi yeniden tanınabilir hâle gelebilir.

Adı kaldırmak ≠ otomatik anonimleştirme

Yapay zekâ tuzağı

Görüşme notu (kurgusal): "Ayşe, annesiyle yaşadığı tartışma nedeniyle…"

Bu metni özetletmek için genel amaçlı bir sohbet botuna doğrudan yapıştırabilir miyiz?

Hayır, bu kadar basit değil. Yapay zekâya gönderilecek içerikte:

  • İsim ❌ · Telefon ❌ · Adres ❌
  • Gereksiz görüşme ayrıntısı ❌
  • Amaç için gereken, uygun şekilde hazırlanmış içerik → kurum politikası ve KVKK açısından ayrıca değerlendirilir.

Bir veriyi kullanmadan önce 4 soru

  1. Neden buna ihtiyacım var?
  2. Bu amaç için gerçekten gerekli mi?
  3. Daha az ayrıntıyla aynı işi yapabilir miyim?
  4. Bu veriyi kim görecek, nereye göndereceğim?